Alfa-ketoglutaraat (AKG) en veroudering: wat blijkt uit het onderzoek?

Inleiding tot alfa-ketoglutaraat

AKG is een belangrijk onderdeel van de citroenzuurcyclus, het proces waarmee cellen voedingsstoffen omzetten in energie. Naast het energiemetabolisme speelt AKG ook een rol bij verschillende biologische processen gekoppeld aan veroudering, zoals ontstekingen, celwerking en genregulatie.

Lees hier meer: Wat is Ca-AKG? Voordelen, dosering en bijwerkingen

Waarom wordt AKG onderzocht in het verouderingsonderzoek?

Veroudering wordt in de loop van de tijd beïnvloed door allerlei biologische veranderingen. Denk bijvoorbeeld aan veranderingen in de energieproductie, toegenomen cellulaire stress, veranderingen in herstelmechanismen en een veranderde stofwisselingssignalering.

AKG heeft de aandacht getrokken omdat het blijkbaar invloed heeft op een aantal van deze processen. Dat betekent niet dat bewezen is dat het veroudering bij mensen vertraagt, maar het verklaart wel waarom er onderzoek naar wordt gedaan als mogelijke ondersteuning voor gezonde levensjaren.

Wat hebben preklinische studies aangetoond?

De belangstelling voor AKG is grotendeels ontstaan uit onderzoek bij dieren. Onderzoeken Onderzoek bij wormen, vliegen en muizen laat zien dat AKG de levensduur en de gezondheid tijdens het ouder worden kan beïnvloeden.

Bij muizen is het innemen van AKG in verband gebracht met een langere levensduur en minder kwetsbaarheid, wat erop wijst dat de effecten ervan verder gaan dan alleen de basale stofwisseling. Andere preklinisch Uit de bevindingen blijkt dat AKG mogelijk invloed heeft op signaalroutes zoals mTOR en AMPK, die beide uitgebreid worden bestudeerd in de verouderingsbiologie.

Zie ook: Wat is AMPK en hoe kunnen supplementen die AMPK activeren de werking ervan versterken?

Deze bevindingen zijn belangrijk, maar het blijft bij preklinisch onderzoek. Ze helpen verklaren waarom er verder onderzoek naar AKG wordt gedaan, hoewel ze op zichzelf nog geen bewijs leveren voor een gunstig effect bij mensen.

Deze afbeelding laat zien waar AKG in de energiecyclus van het lichaam past en waarom het belangrijk is geworden in onderzoek naar veroudering bij verschillende diersoorten.

Wat blijkt er tot nu toe uit onderzoek bij mensen?

Er is nog maar weinig onderzoek bij mensen naar AKG gedaan, maar een klein aantal vroege studies heeft opmerkelijke resultaten opgeleverd.

Sommige mensen onderzoeken hebben Calcium AKG onderzocht in relatie tot biologische verouderingsmarkers, waaronder DNA-methylatie. Uit deze onderzoeken bleek dat de biologische verouderingsmarkers binnen relatief korte tijd afnamen.

Deze eerste bevindingen zijn bemoedigend, maar je moet ze wel met de nodige voorzichtigheid interpreteren. Het ging om kleinschalige onderzoeken en bij sommige ontbrak een placebogroep. Daarom kun je ze het beste zien als voorlopige bevindingen en niet als definitieve conclusies.

Op dit moment zijn de resultaten bij mensen veelbelovend, maar het onderzoek is nog in volle gang.

De ABLE-studie: een belangrijk onderzoek bij mensen naar AKG

Een van de belangrijkste studies die nu naar AKG kijken, is het ABLE-onderzoek (Supplementatie met alfa-ketoglutaraat en de biologische leeftijd bij volwassenen van middelbare leeftijd).

Dit is een gerandomiseerde, dubbelblinde, placebogecontroleerde klinische studie die is opgezet om te onderzoeken of dagelijkse inname van Calcium AKG de biologische leeftijd bij mensen kan verlagen.

Aan het onderzoek doen zo’n 120 gezonde volwassenen mee in de leeftijd van 40 tot 60 jaar, die allemaal een biologische leeftijd hebben die hoger is dan hun chronologische leeftijd.

De deelnemers krijgen zes maanden lang ofwel 1 gram Calcium AKG met vertraagde afgifte, ofwel een placebo, gevolgd door nog eens drie maanden follow-up.

Het belangrijkste doel is om veranderingen in de biologische leeftijd te meten aan de hand van DNA-methylatie. Daarnaast kijken de onderzoekers naar allerlei gezondheidsindicatoren, zoals ontstekingen, stofwisseling, spierkracht en hart- en vaatfunctie.

Dit maakt het ABLE-onderzoek extra belangrijk, omdat het AKG-onderzoek daarmee de stap zet van vroege signalen naar een goed gecontroleerde omgeving met mensen.

De resultaten kunnen helpen ophelderen of AKG een wezenlijke invloed kan hebben op de biologische veroudering bij mensen.

Waarom lopende klinische onderzoeken belangrijk zijn

Naast het ABLE-onderzoek wordt ook in andere klinische studies gekeken naar de rol van AKG voor de menselijke gezondheid.

Nog een lopend onderzoek, de STAMINA-studie, bevat Calcium AKG als onderdeel van een formule met meerdere ingrediënten. Deze studie onderzoekt de cardiovasculaire gezondheid, het welzijn en biomarkers die verband houden met veroudering.

Aangezien AKG maar één onderdeel van die formule is, kan het STAMINA-onderzoek het effect van AKG op zichzelf niet afzonderlijk vaststellen. Toch laat het zien dat AKG wordt meegenomen in breder onderzoek bij mensen naar gezond ouder worden.

Het onderzoek van AKG gaat verder dan alleen longevity

AKG is niet alleen onderzocht in verband met veroudering. Er is ook onderzoek naar gedaan op andere gezondheidsgebieden, wat bijdraagt aan een breder beeld van de biologische relevantie ervan.

Een recent recensie In een onderzoek naar artrose werd beschreven hoe AKG ontstekingen, oxidatieve stress en de gezondheid van het weefsel kan beïnvloeden. Dit is niet hetzelfde als bewezen anti-verouderingseffecten, maar het zijn wel relevante processen bij leeftijdsgebonden achteruitgang.

Een preklinisch onderzoek uit 2025 onderzoek In een muismodel voor de ziekte van Alzheimer bleek dat AKG de synaptische plasticiteit verbeterde, een belangrijk kenmerk van de hersenfunctie. Deze bevinding voegt een neurologisch perspectief toe aan het onderzoek naar AKG, hoewel het nog om bewijs in een vroeg stadium gaat.

Er zijn oudere mensen onderzoeken Ook het vermelden waard. Bij vrouwen na de overgang met osteopenie ging Calcium AKG gepaard met lagere waarden van een marker die verband houdt met botafbraak. Gezonde botten zijn belangrijk om gezond ouder te worden, en daarom is dit onderzoek relevant, ook al was het niet opgezet als een onderzoek naar longevity.

Nog een oudere onderzoek Bij patiënten die hemodialyse ondergaan, bleek dat calcium-alfa-ketoglutaraat hielp bij het corrigeren van secundaire hyperparathyreoïdie. Dit was ook geen onderzoek naar veroudering, maar het laat wel zien dat AKG al jarenlang wordt onderzocht in de gezondheidszorg.

Wat kunnen we op dit moment concluderen?

Alles bij elkaar genomen geeft het huidige AKG-onderzoek een veelbelovend, maar nog onvolledig beeld.

Het preklinische bewijs is sterk genoeg om blijvende belangstelling te rechtvaardigen. De biologische mechanismen klinken aannemelijk, en de eerste resultaten bij mensen bieden voldoende aanleiding voor verder onderzoek. Tegelijkertijd is het klinische bewijs nog niet sterk genoeg om harde uitspraken te doen over het effect van AKG op veroudering bij mensen.

Er zijn nog grotere, goed gecontroleerde onderzoeken bij mensen nodig. Die kunnen duidelijkheid geven over de omvang van het effect, kunnen vaststellen wie er het meest baat bij kan hebben en kunnen bepalen hoe AKG op langere termijn werkt.

Hoe gaat het nu verder met het onderzoek van AKG?

AKG gaat nu een belangrijkere fase van het onderzoek in. Het onderzoek verschuift van eerste aanwijzingen en dierstudies naar meer gestructureerde proeven bij mensen.

Dat is de fase die zal bepalen of AKG een merkbare rol kan spelen bij gezond ouder worden bij mensen.

Voorlopig valt AKG op als een wetenschappelijk interessante stof met echt potentieel, maar de meest definitieve conclusies hangen af van de resultaten van lopende en toekomstige klinische onderzoeken. Naarmate het onderzoek vordert, zullen de komende jaren cruciaal zijn om te bepalen of dit potentieel zich vertaalt in daadwerkelijke gezondheidsvoordelen.

Misschien wil je deze blog ook eens lezen: Onderzoek naar alfa-ketoglutaraat: het vergeten molecuul dat je misschien helpt om beter oud te worden