NAD+: een essentieel molecuul voor longevity
NAD+ komt voor in vrijwel iedere cel van je lichaam. Het molecuul is betrokken bij energieproductie, mitochondriën en verschillende processen rond celonderhoud. Juist die centrale rol maakt NAD+ een belangrijk onderwerp binnen longevity en gezond ouder worden.¹
Maar wat is NAD+ precies? Wat is het verschil met NADH, waarom verandert de NAD+-huishouding als we ouder worden en welke rol spelen beweging, voeding en voorlopers zoals NMN en NR?

NAD+ en NADH: hoe zit het?
NAD staat voor nicotinamide-adenine-dinucleotide. Het komt in cellen voor als NAD+ en NADH. Beide vormen werken voortdurend samen.
NAD+ neemt elektronen op en verandert daarbij in NADH. NADH kan deze elektronen vervolgens weer afstaan tijdens processen waarmee mitochondriën ATP produceren: de directe energiebron voor onze cellen.
Het gaat dus niet om NAD+ óf NADH, maar om de balans tussen beide vormen.
Waarom is NAD+ zo belangrijk?
NAD+ is betrokken bij duizenden reacties in het lichaam. Drie functies krijgen binnen longevity veel aandacht:¹
- Energie: NAD+ speelt een centrale rol bij de omzetting van voedingsstoffen in cellulaire energie.
- Celonderhoud: enzymen zoals PARP gebruiken NAD+ bij processen die betrokken zijn bij het onderhoud van DNA.
- Sirtuïnen: deze NAD+-afhankelijke eiwitten zijn betrokken bij onder meer genactiviteit, mitochondriën, stofwisseling en de reactie van cellen op stress.
NAD+ komt daarmee terug in meerdere biologische processen die veranderen tijdens het ouder worden.
Hoe maakt je lichaam NAD+ aan?
Je lichaam kan NAD+ via verschillende routes aanmaken en recyclen.
De belangrijkste route in veel weefsels is de salvage pathway. Hierbij wordt nicotinamide (NAM) opnieuw gebruikt. Via het enzym NAMPT ontstaat NMN, dat vervolgens wordt omgezet in NAD+.
Ook andere stoffen kunnen als bouwsteen dienen:
NMN (nicotinamidemononucleotide)
Een directe voorloper binnen de NAD+-stofwisseling.
NR (nicotinamide riboside)
Wordt eerst omgezet naar NMN en daarna verder verwerkt tot NAD+.
Niacine en nicotinamide
Twee vormen van vitamine B3 die via verschillende routes bijdragen aan de aanmaak van NAD+.
Tryptofaan
Een aminozuur dat het lichaam eveneens kan gebruiken om NAD+ te vormen, via een langere omzettingsroute.
Wat gebeurt er met NAD+ als we ouder worden?
Met het ouder worden verandert de NAD+-huishouding. In verschillende weefsels worden lagere NAD+-waarden gezien en tegelijkertijd kunnen processen die NAD+ verbruiken toenemen.¹
Een enzym dat hierbij veel aandacht krijgt is CD38. Onderzoek laat zien dat de activiteit van CD38 tijdens het ouder worden kan toenemen. CD38 verbruikt NAD+ en kan ook NMN afbreken. In dieronderzoek hing de toename van CD38 samen met lagere NAD+-waarden en veranderingen in mitochondriale functie.²
Ook ontstekingsprocessen en senescente cellen worden met deze route in verband gebracht.
Wat kun je zelf doen voor je NAD+-huishouding?
NAD+ staat niet los van je leefstijl. Vooral beweging, slaap en voeding zijn verbonden met de processen waarmee het lichaam NAD+ aanmaakt en recycleert.
Blijf bewegen
Lichaamsbeweging beïnvloedt onder andere NAMPT, een belangrijk enzym binnen de recycling van NAD+. Onderzoek naar beweging laat zien dat training verschillende onderdelen van de NAD+-stofwisseling in spieren kan beïnvloeden.³
Dat is opnieuw een reden om krachttraining en conditietraining een vaste plek te geven binnen een longevityroutine.
Lees meer over bewegen voor longevity
Let op je slaapritme
NAD+ en enzymen zoals NAMPT en sirtuïnen volgen een dag-nachtritme. Een regelmatig slaap- en waakpatroon sluit aan bij deze natuurlijke cyclus.
Zorg voor voldoende vitamine B3
Vitamine B3 levert stoffen die je lichaam kan gebruiken bij de aanmaak van NAD+. Bronnen zijn onder meer vlees, vis, pinda's, volkorenproducten en verschillende groenten.
Lees meer over voeding met NAD+-voorlopers
Ook vasten en maaltijdtiming worden onderzocht vanwege de relatie met energiehuishouding, NAMPT en het circadiane ritme.
Kunnen NMN en NR NAD+ verhogen?
Naast leefstijl is veel onderzoek gericht op NAD+-voorlopers. Vooral NMN en NR krijgen daarbij aandacht.
In een klinische studie met 80 gezonde volwassenen van middelbare leeftijdwerden na 30 en 60 dagen NMN hogere NAD+-waarden in het bloed gemeten.⁴ Ook voor NR laten humane studies zien dat de hoeveelheid NAD+ in het bloed kan toenemen. Recente reviews bundelen inmiddels verschillende onderzoeken naar beide voorlopers.⁵
Het verhogen van een NAD+-waarde is daarbij iets anders dan aantonen dat iemand daardoor automatisch gezonder of langer leeft. Onderzoek kijkt daarom steeds meer naar wat veranderingen in NAD+ daadwerkelijk betekenen voor verschillende weefsels en functies.⁵
En hoe zit het met NAD+-infusen?
NAD+ wordt ook rechtstreeks via een infuus aangeboden. Daarbij komt het direct in de bloedbaan terecht.
Er is onderzoek naar intraveneuze NAD+ en NR, maar de hoeveelheid klinische gegevens is veel kleiner dan voor orale NAD+-voorlopers. Een recente overzichtsstudie noemt daarnaast praktische aandachtspunten zoals toedieningsvorm, verdraagbaarheid en de nog beperkte kennis over optimale dosering en langetermijneffecten.⁵
Voor dagelijks gebruik ligt binnen het onderzoek daarom veel nadruk op stoffen die het lichaam zelf kan gebruiken om NAD+ aan te maken.
Is NAD+ veilig? Wat er tot nu toe bekend is
De meeste klinische studies naar NAD+-voorlopers duren weken tot maanden en zijn uitgevoerd bij relatief kleine groepen. Binnen die periode werden NMN en NR over het algemeen als goed verdraagbaar gerapporteerd. In de studie met 80 volwassenen van middelbare leeftijd werden na 60 dagen NMN geen ernstige bijwerkingen gemeld.⁴ Niacine en nicotinamide hebben een lange geschiedenis als vormen van vitamine B3; niacine kan bij hogere doseringen een tijdelijke flush geven.
Wat nog ontbreekt, zijn grote studies over een langere periode. Een recente review noemt optimale dosering en langetermijneffecten daarom als open vragen.⁵ Ben je zwanger, gebruik je medicatie of heb je een medische aandoening, dan is het verstandig om eerst een arts te raadplegen voordat je NAD+-voorlopers gebruikt.
NAD+ in het kort
NAD+ is een essentieel molecuul dat centraal staat in cellulaire energie, mitochondriën en verschillende processen rond celonderhoud. Het lichaam maakt NAD+ zelf aan en recycleert het voortdurend.
Met het ouder worden kan deze balans veranderen. Beweging, slaap en vitamine B3 zijn verbonden met de natuurlijke NAD+-stofwisseling. Daarnaast laten humane studies zien dat voorlopers zoals NMN en NR de NAD+-waarden in het bloed kunnen verhogen.
Juist die verbinding tussen energiehuishouding, celprocessen en ouder worden maakt NAD+ een belangrijk onderzoeksgebied binnen longevity.
Referenties
- Lautrup S, et al. Roles of NAD+ in Health and Aging. Cold Spring Harbor Perspectives in Medicine, 2024.
- Camacho-Pereira J, et al. CD38 Dictates Age-Related NAD Decline and Mitochondrial Dysfunction through an SIRT3-Dependent Mechanism. Cell Metabolism, 2016.
- Jiang Z, et al. NAD+ homeostasis and its role in exercise adaptation: A comprehensive review. Free Radical Biology and Medicine, 2024.
- Yi L, et al. The efficacy and safety of β-nicotinamide mononucleotide supplementation in healthy middle-aged adults. GeroScience, 2023.
- Zhang J, et al. Emerging strategies, applications and challenges of targeting NAD+ in the clinic. Nature Aging, 2025.